Λειτουργικά κηρύγματα

Κυριακή 25 Μαρτίου (Ε´τῶν Νηστειῶν)

Ὁ Εὐαγγελισμός τῆς Θεοτόκου


 «Εὐαγγελίζου γῆ χαρὰν μεγάλην, αἰνεῖτε οὐρανοὶ Θεοῦ τὴν δόξαν»! Οἱ οὐρανοί, οἱ ἄγγελοι, ὁ πνευματικός κόσμος ὑμνοῦν τή δόξα τοῦ Θεοῦ, τόν ἔνδοξο Θεό. Γιατί; Διότι αὐτή ἡ δόξα τοῦ Θεοῦ ἐπισκέπτεται καί τή γῆ μας, ἀγκαλιάζει τήν ἀνθρωπότητα μέ τή θεϊκή ἀγάπη καί μέ τό φῶς, τό γλυκύτατο φῶς, τό ἀνέσπερο θεϊκό φῶς καί κάνει μαζί της μία διαθήκη.
 Σήμερα ὁ οὐρανός καί ἡ γῆ, ἄγγελοι καί ἄνθρωποι, ἡ θριαμβεύουσα ἐκκλησία στόν οὐρανό καί ἡ στρατευ­ομένη στή γῆ συμμετέχουμε καί ἑορτάζουμε ἕναν γάμο, τόν ὡραιότερο γάμο πού γνώρισε ἡ ἀνθρωπότης, τόν ἱερότερο γά­μο πού ἐπιτελέσθηκε ἐ­πάνω στόν φλοιό τῆς γῆς. Εἶναι ὁ γά­μος τοῦ Θεοῦ καί τοῦ ἀνθρώπου. Γά­μος; Ναί, διότι «διαθήκη» σημαίνει πολ­λά πράγματα ἀλλά ἡ κυριότερη σημασία καί ἔννοια τῆς λέξης εἶναι ὁ γάμος πού ὁ Θεός συν­άπτει μέ τούς ἀνθρώπους. Δηλαδή ἑνώνεται ἡ θεία φύση μέ τήν ἀνθρώπινη καί προκύπτει ἕνας νέος ἄνθρωπος, θεωμένος καί χαριτωμένος, ἅγιος καί εὐλογημένος. Αὐ­τός ὁ γάμος εἶναι ὁ εὐαγγελισμός τῆς Θεοτόκου, πού σήμερα ἑ­ορτάζουμε.
 Ὁ ἀπόστολος Παῦλος στήν ἀπο­στο­λική περικοπή πού ἀκούσαμε ἀπό τήν πρός Ἑβραίους Ἐπιστολή γράφει: «οὐ γὰρ δήπου ἀγγέλων ἐπιλαμβάνεται, ἀλλὰ σπέρματος ᾿Αβραὰμ ἐπιλαμβάνεται» (2,16).  Προσέξτε, για­τί τό χω­­­- ρίο αὐτό παρερμηνεύεται πολλές φο­ρές. Δέν σημαίνει «ὁ Θεός δέν βοηθάει ἀγγέλους ἀλλά βοηθάει ἀν­θρώπους». Δέν γράφει ὁ ἀπόστολος «οὐκ ἀντιλαμβάνεται» ἀλλά «οὐκ ἐπιλαμβάνεται», πού θά πεῖ: «δέν χρησιμοποιεῖ ἀγγέλους ἀλλά τό σπέρ­μα τοῦ Ἀβραάμ». Καί ποιό εἶναι τό σπέρ­μα τοῦ Ἀβραάμ; Τό ἐξηγεῖ ξεκάθαρα ὁ Παῦλος στήν πρός Γαλάτας Ἐπιστολή: «τῷ δὲ ᾿Αβραὰμ ἐρ­ρέθησαν αἱ ἐπαγγελίαι καὶ τῷ σπέρματι αὐτοῦ· οὐ λέγει, καὶ τοῖς σπέρμασιν, ὡς ἐπὶ πολ­λῶν, ἀλλ᾿ ὡς ἐφ᾿ ἑνός, καὶ τῷ σπέρματί σου, ὅς ἐστι Χριστός» (3,16). Αὐτός ὁ Ἰησοῦς Χριστός, πού εἶναι ἀ­πόγονος τοῦ Ἀβραάμ, ἀπόγονος τοῦ Δαυ­ΐδ, εἶ­ναι τό σπέρμα τό ὁποῖο χρη­σι­μο­ποιεῖ ὁ Θεός γιά τή σωτηρία μας. Ἔ­τσι γίνεται πολύ ἁπλό τό νόημα: «Ὁ Θεός δέν χρησιμοποιεῖ ἀγ­γέλους γιά νά σώ­σει τήν ἀνθρωπότητα ἀλλά χρησιμοποιεῖ ἕναν ἀπόγονο τοῦ Ἀβραάμ, τόν Ἰησοῦ Χριστό».
 Ἀλλά πῶς σώζει τήν ἀνθρωπότητα μέ ἕναν ἀπόγονο τοῦ Ἀβραάμ πού καί αὐτός καί ὅλοι οἱ ἀπόγονοί του ἦταν ἄνθρωποι ἁμαρτωλοί; Ἐδῶ εἶναι τό μεγάλο μυστικό, τό μυστήριο, τό ὁ­ποῖο σήμερα μελετοῦμε, ψάλλουμε καί, μέ τή χάρη τοῦ Κυρίου, μᾶς δίδεται ἡ εὐ­καιρία νά ἐμβαθύνουμε σ᾽ αὐτό.
 Γράφει πάλι ὁ ἀπόστολος Παῦλος στή σημερινή ἀποστολική περικοπή˙ «ἐπεὶ οὖν τὰ παιδία κεκοινώνηκε σαρ­κὸς καὶ αἵματος, καὶ αὐτὸς παραπλησίως μετέσχε τῶν αὐτῶν» (2,14). Δέν θέλει ὁ Θεός νά σώσει τούς ἀνθρώπους μέ τούς ἀγγέλους οὔτε ὅμως καί μέ μία θεϊκή διαταγή˙ νά διατάξει δηλαδή ὅλοι οἱ ἄνθρωποι νά γίνουν ἅγιοι. Πῶς, λοιπόν, θά τούς σώσει; Γίνεται ὁ Θεός ἄνθρωπος! «Ἐπεὶ οὖν τὰ παιδία κεκοινώνηκε σαρκὸς καὶ αἵματος», ἐ­πει­δή οἱ ἄνθρωποι ἔχουν σάρ­κα καί αἷμα, καί αὐτός «μετέσχε τῶν αὐτῶν», δηλα­δή ἔλαβε σάρκα καί αἷμα. Πῶς, ἀπό ποῦ; Ἀπό τήν παρθένο Μαρία. Αὐτός εἶναι ὁ γάμος πού συ­νῆψε ὁ γλυκύτατος Κύριος καί Θεός μας μέ τήν παρθένο, τήν ἀειπάρθενο Μαρία καί αὐτή εἶναι ἡ ἱερά διαθήκη, ἡ διαθήκη τῶν διαθηκῶν. Ὁ Θεός μετέχει στήν ἀνθρώπινη φύ­ση καί γίνεται Θεάνθρωπος καί ἡ Παναγία μετέχει, «κοινωνεῖ» τῆς θεί­ας φύσε­ως καί γίνεται ὁ πρῶτος ἀν­θρωπόθεος.
 Ἔτσι σ’ αὐτόν τόν γάμο, ἀδέλφια μου, ἔχουμε μία παράδοξη καί κατα­πληκτική συναλλαγή. Καί ὅπως ψάλλουν τά τροπάρια, ὁ Κύριος προσ­φέρει «τὸ κρεῖτ­τον» καί δέχεται «τὸ ἔλασσον». Δίδει τή θεότητα καί παίρνει ἀνθρωπότητα. Καί ἡ Παναγία δίδει ἀνθρωπότητα καί παίρνει θεότητα. Τί καταπληκτική συναλλαγή!
 Γιά φαντασθεῖτε ὁ ὡραιότερος νέ­ος τοῦ κόσμου νά νυμφευθεῖ τήν πιό ἄ­σχη­μη κόρη. Μπορεῖ βέβαια ἡ Παναγία νά εἶναι ἡ πανωραία καί ἡ γλυκυτάτη, ἡ «εὐ­λογημένη ἐν γυναι­ξί», ἀλ­λά ὡς ἄν­θρω­πος δέν παύει νά εἶναι θνητή, νά ἔ­χει τήν ἀνθρώπινη φύση. Ἔτσι ὁ πιό πλούσιος παντρεύ­εται τήν πιό φτωχή, ὁ ἀ­θά­νατος τή θνητή καί ὁ παντοδύναμος τήν ἀδύναμη.
Νά, λοιπόν, πῶς ὁ γά­μος αὐ­τός σημαίνει μιά συναλλαγή, ἕνα ἐμ­πό­ριο κατα­πληκτικό πού ἕνας δίνει λίγα καί παίρνει πολλά. Κι αὐτός ὁ ἕνας δέν εἶναι μόνο ἡ Παναγία, ἀλλά ὁ καθένας μας, ἐ­γώ καί ἐσύ, ἀδελφέ μου! Καί εἶναι ὄντως καταπληκτικό αὐτό τό ἐμπόριο: νά δίνω ἁμαρτίες καί νά παίρνω λύτρω­ση, νά δί­νω τή φτώχια μου καί νά παίρνω πλούτη, νά δίνω τίς ἀρρώστιες μου καί νά παίρ­νω ὑγεία, νά δί­νω τή θνητότητά μου καί νά παίρνω τήν ἀθανασία, νά δίνω τήν καταφρόνια μου καί νά παίρνω τή δόξα.
 Καί θά ἀναφέ­ρω μόνο δύο τρόπους μέ τούς ὁ­ποί­ους πραγματοποιεῖται αὐτή ἡ συν­αλ­λαγή. Ὁ ἕ­νας εἶ­ναι νά δώσουμε μέ εἰ­λι­κρινῆ καί συν­τριπτική ἐ­ξομο­λόγηση, μέ μετά­νοια συνεχῆ τίς ἁ­­μαρτίες μας καί νά πά­ρου­με τή λύτρωση, τήν ἄφεση τῶν ἁμαρτιῶν πού συμ­πε­ριλαμ­βάνει ὅλα τά ἀγαθά, τά θεϊκά ἀγαθά πού μᾶς δίδει ὁ Θεός, ὥστε κι ἐ­μεῖς μιά μέρα νά γίνουμε κοινωνοί τῆς θείας φύσεως. Καί ὁ δεύτερος τρόπος εἶναι νά δώσου­με στούς πτωχούς, στούς πεινασμένους, νά ἐπισκεφθοῦμε ἀρρώστους, φυλακισμένους, διότι ἔτσι ἐπισκεπτόμαστε τόν Χριστό. Μᾶς ἐπισκέφθηκε καί νυμφεύθηκε τήν ἀν­θρώπινη φύση. Θέ­λει κι ἐ­μεῖς νά τόν νυμφευθοῦμε, νά γί­νει ὁ νυμ­φίος μας καί τότε θά μᾶς ἐξωραΐσει μέ τά μυστήρια, ἀλλά θέλει καί μέ τήν ἐλεημοσύνη καί τή φιλανθρωπία νά τοῦ δείξουμε ἔμπρακτα τήν ἀ­γά­πη μας.
 Ἔτσι μέ τούς δύο αὐτούς ἁπλούς τρόπους, μετάνοια καί ἀγάπη, ἐξομολόγηση καί φιλανθρωπία, ὁδηγούμαστε ἤδη κι ἐδῶ στήν ἕνωσή μας, στόν γάμο μας μέ τόν Χριστό, καθώς κοινωνοῦμε τό σῶμα του καί τό αἷμα του στό θεῖο ποτήρι. Ἀλλά καί μιά μέρα θά εὑρεθοῦμε αἰώνια μαζί του στήν αἰώ­νια δόξα, στήν αἰώνια βασιλεία του γιά νά ψάλουμε: «Εὐαγγελίζου γῆ χαρὰν μεγάλην, αἰνεῖτε οὐρανοὶ Θε­οῦ τὴν δόξαν»!

Στέργιος Ν. Σάκκος
(Παρασκευή 25-3-2011, Φίλυρο)